دعوتنامه تولدی که از یک دژ رومی باقی ماند
بخشهای این نوشته

کلودیا سِوِرا از سولپیکیا لپیدینا خواست یازدهم سپتامبر برای جشن تولدش بیاید. دعوتنامه را روی ورقه نازک چوب نوشتند. بخش آخر را خود کلودیا با دستخطش افزود.
نامه از دژ ویندولاندا در شمال انگلستان امروزی به دست آمد. دژ در جنوب دیوار هادریان قرار دارد، هرچند نامه به حدود سال ۱۰۰ میلادی و پیش از ساخت آن دیوار مربوط است. لپیدینا همسر فلاویوس کرئالیس، فرمانده واحد مستقر در ویندولاندا، بود. کلودیا با آیلیوس بروکوس، فرمانده دژی در نزدیکی آنجا، زندگی میکرد. جایگاه شوهران، پیوند این دو خانه را در شبکه دژهای رومی روشن میکند. دلیل نوشتن نامه را باید در همان چند سطر خصوصی جست.
کلودیا به دوستش میگوید حضور او روز جشن را خوشایندتر میکند. سلام همسر و پسر کوچک خود را میرساند و از لپیدینا میخواهد به شوهرش سلام برساند. در چند سطر پایانی، با لحنی صمیمی منتظر آمدن او میماند. خواننده امروز میتواند دعوت را تا همان جایی دنبال کند که نامه اجازه میدهد. از پاسخ لپیدینا یا اینکه روز جشن توانست به دیدار کلودیا برود، چیزی در این ورقه نیامده است.
دعوتنامه کلودیا سِوِرا از مجموعه ویندولاندا | منبع تصویر | Fæ | CC BY-SA 3.0
دو دستخط روی یک ورقه
در توضیح موزیم بریتانیا، بیشتر متن را کاتب نوشته است. دستخط سطرهای پایانی فرق دارد و به کلودیا نسبت داده میشود. در عکس لوح میتوان محل این تغییر را در گوشه پایین دید. همین تفاوت کوچک برای شناخت شیوه نوشتن نامه اهمیت دارد. بخشی از کار به کسی سپرده شده بود که متن اصلی را مینوشت و فرستنده در پایان کلماتی به خط خود اضافه کرده بود.
نامه به لاتین نوشته شده است. در بازخوانی آن، خطابهای محبتآمیز و سلام به اعضای خانواده در کنار تاریخ مشخص دعوت دیده میشود. کنار هم قرار گرفتن این جزئیات به نوشته شکل یک گفتوگو میدهد. روز جشن و درخواست حضور، هدف نامه را روشن میکند. جملههای پایانی نشان میدهد فرستنده برای رساندن صمیمیت خود هم به همان ورقه کوچک تکیه کرده است.
زندگی بیرون از فهرستهای نظامی
در ویندولاندا نوشتههای چوبی دیگری هم پیدا شدهاند. دعوتنامه یکی از دو نامه کلودیا به لپیدیناست که در مجموعه موزیم بریتانیا معرفی شده است. این نوشتهها نامهای ثبتشده در تاریخ نظامی را به زندگی خانگی پیوند میزنند. فرماندهان، همسران و فرزندان در یک شبکه رفتوآمد و نامهنگاری زندگی میکردند و دعوت به جشن، بخشی از همان زندگی بود.
شکل ورقه هم بخشی از قصه است. پیام بر چوب نازکی نوشته شده که میشد آن را همراه فرستاده به محل دیگری رساند. برای مورخ، جنس ورقه، محل کشف و دستخط نویسندگان در کنار محتوای نامه اهمیت دارند. برای خواننده، جزئیاتی مانند تاریخ یازدهم سپتامبر و سلام پسر کوچک چیزی از مقیاس انسانی دژ باقی میگذارد. در جایی که امروز بیشتر دیوارها و بقایای ساختمانها به چشم میآیند، یک نفر برای تولدش منتظر دیدن دوستش بود.


