کامره فوری چگونه عکس تذکره را در کنار سرک آماده میکرد؟

بخشهای این نوشته
عکاس کنار سرک کابل، جعبهای چوبی را روی پایه میگذاشت و روبهروی آن جایی برای نشستن مشتری آماده میکرد. مشتری ممکن بود به عکس برای یک مدرک هویت نیاز داشته باشد. کامره جعبهای به عکاس اجازه میداد که هم عکس بگیرد و هم بخش تاریک کار را در همان جعبه انجام دهد. مشتری میتوانست در نزدیکی محل عکاسی منتظر بماند و عکس آماده را با خود ببرد. سرعت از کنار هم قرار گرفتن چند مرحله کار در همان محل به دست میآمد.
در افغانستان این دستگاه را «کامره فوری» مینامیدند. پژوهش درباره عکاسی خیابانی از کاربرد گسترده آن از میانه سده بیستم یاد میکند. در گزارشهای مربوط به این پیشه، آغاز دهه ۱۹۵۰ به عنوان بخشی از دوره رواج دستگاه ثبت شده است. همه دستگاهها در یک کارخانه ساخته نشده بودند. شکل جعبه، دریچه و پایه میتوانست از کار یک سازنده تا سازنده دیگر فرق کند. چیزی که میان آنها مشترک بود، کار کردن به عنوان کامره و اتاق تاریک کوچک در همان دستگاه بود.
عکسی برای سند یا برای خانواده
عکسهای مدرک هویت باید نیاز اداره را برآورده میکردند. صورت، شکل نشستن و اندازه تصویر برای این کار اهمیت داشت. در همان محل میشد عکس دیگری برای خانواده یا یادگار هم گرفت. تفاوت را مقصود مشتری تعیین میکرد. کسی که عکس برای سند میخواست به تصویری با اندازه و چهره مشخص نیاز داشت. کسی که عکس خانوادگی میگرفت ممکن بود زمان بیشتری برای چیدن افراد یا انتخاب پسزمینه در نظر بگیرد.

«پروژه کامره جعبهای افغانستان» نمونههایی از دستگاهها، عکسهای ساختهشده و روایت عکاسان را گرد آورده است. این کار زمانی انجام شد که دستگاههای دیجیتال در بسیاری از کارهای روزانه جای روش قدیمی را میگرفتند. ثبت تجربه عکاسان کمک میکند بفهمیم که جعبه چگونه در یک سرک به محل کوچک تولید عکس تبدیل میشد. عکس برداشتن، آماده کردن تصویر و تحویل آن در فاصلهای کوتاه از یکدیگر پیش میرفتند.
در عکسهای قدیمی خیابان کابل میتوان فضای کاری چنین پیشههایی را دید، هرچند همه قابها کامرهای را در خود ندارند. عکس عکاس با دستگاهش یک جزئیات را برمیگرداند. مردم برای گرفتن چهرهای که در سند یا آلبوم میماند، میتوانستند روبهروی ابزار کسی بنشینند که کارگاهش را کنار سرک برپا کرده بود.
منابع
- پروژه کامره جعبهای افغانستان و ثبت شیوه کار و روایت عکاسان
- گزارش درباره کاربرد کامره فوری برای ساخت پرتره و عکس مدرک
- شرح تاریخ عکاسی خیابانی افغانستان با کامره جعبهای دستساز
عکس شاخص. عکاس کابل در کنار کامره فوری جعبهای روی پایه. Lukas Birk & Sean Foley، CC BY-SA 4.0.


