تلویزیون افغانستان نخستین بار چگونه روی آنتن رفت؟
بخش‌های این نوشته
رادیو تلویزیون ملی افغانستان در تاریخچه رسمی خود، ۲۸ اسد ۱۳۵۷ را روز آغاز پخش تلویزیونی ثبت کرده است. نهادی که پیش از آن دهه‌ها صدا پخش می‌کرد، از آن روز پخش تصویر را هم آغاز کرد. همین تاریخ، سرنخی برای پیدا کردن نخستین برنامه‌ها، دستگاه‌ها و کسانی است که در آن دوره در تلویزیون کار می‌کردند.
روزگار رادیو کابل
تاریخچه این نهاد پخش صوتی را در سال ۱۳۰۴ خورشیدی و با نام رادیو کابل آغاز می‌کند. این رادیو بعدتر با نام رادیو ملی افغانستان به کار ادامه داد. میان تاریخ نخستین پخش صوتی و نخستین پخش تلویزیونی بیش از نیم‌قرن فاصله است. در آن فاصله، شنونده صدا را از رادیو می‌گرفت و برنامه‌ساز کارش را برای همین یک رسانه تنظیم می‌کرد.
آغاز تلویزیون، تصویر را به صدا اضافه کرد. برای ساختن یک برنامه، آنچه در قاب قرار می‌گرفت نیز بخشی از کار شد. در سوی دیگر، تماشاگر باید دستگاه دریافت تصویر می‌داشت. تاریخ آغاز پخش رسمی یک چیز را با روشنی نشان می‌دهد. برای دانستن این‌که تلویزیون در خانه‌های کدام محله یا شهر چه زمانی جا افتاد، به مدارک دیگری مانند خاطره‌ها، عکس‌ها و گزارش‌های همان دوره نیاز است.
یک تاریخ و چند پرسش آرشیفی
در کابل، بعدها ارتفاعات دارای فرستنده تلویزیونی با نام «کوه تلویزیون» هم شناخته شدند. عکس‌های این محل بخشی از تاریخ تجهیزات پخش را قابل دیدن می‌کنند. برای تشخیص این‌که هر عکس چه دوره‌ای را نشان می‌دهد، تاریخ ثبت آن مهم است.
آنچه تاریخچه رسمی در اختیار ما می‌گذارد، نقطه آغاز پخش است. از آن‌جا می‌توان سراغ فهرست نخستین برنامه‌ها و آدم‌هایی رفت که پشت کمره و روبه‌روی آن بودند. نام‌هایی که در آن فهرست پیدا می‌شوند، تاریخ یک فرستنده را به تاریخ کار روزانه در تلویزیون پیوند می‌زنند.
منابع
- رادیو تلویزیون ملی افغانستان، تاریخچه رسمی رادیو و تلویزیون
- تاریخچه رسانه‌ها پس از اداره موقت، با مرور آغاز پخش تلویزیونی
عکس شاخص. نمای کابل از کوه تلویزیون. Sven Dirks, Wien · صفحه منبع · CC BY-SA 3.0
