معرفی عمومی ولسوالی گذره

ولسوالی گذره در بخش مرکزی ولایت هرات موقعیت دارد و از نظر جغرافیایی، اجتماعی و اقتصادی یکی از ساحه‌های مهم پیرامون شهر هرات به شمار می‌رود. این ولسوالی از یک‌سو به شهر هرات بسیار نزدیک است و از سوی دیگر با روستاها، زمین‌های زراعتی، راه‌های مواصلاتی و مسیرهای مهم رفت‌وآمد پیوند دارد. همین موقعیت باعث شده است که گذره تنها یک ولسوالی روستایی نباشد، بلکه بخشی از حوزه بزرگ شهری و اقتصادی هرات نیز دانسته شود.

مرکز ولسوالی گذره در مسیر شاهراه هرات به قندهار قرار دارد. این مسیر از مهم‌ترین راه‌های جنوب و غرب افغانستان است و گذره به دلیل قرار گرفتن در این راه، از گذشته تا امروز با رفت‌وآمد مردم، انتقال کالا، سفرهای بین‌ولایتی و دسترسی به شهر هرات ارتباط مستقیم داشته است. نزدیکی گذره به شهر هرات نیز باعث شده است که بخشی از زندگی روزمره باشندگان آن با بازار، کار، آموزش، خدمات صحی و فعالیت‌های اداری شهر هرات گره بخورد.

گذره از نظر سیمای طبیعی ترکیبی از زمین‌های باز، روستاهای زراعتی، ساحه‌های مسکونی و مسیرهای ترانسپورتی است. مردم این ولسوالی، مانند بسیاری از ساحه‌های پیرامونی هرات، با زراعت، مالداری، کارهای خدماتی، تجارت خرد، کار در شهر و رفت‌وآمد روزانه به مرکز ولایت زندگی می‌کنند. همین ترکیب باعث شده است که گذره هم رنگ روستا داشته باشد و هم اثر شهر را در بافت زندگی خود نشان دهد.

جدول اطلاعات پایه ولسوالی گذره

جغرافیا و موقعیت گذره

گذره در جنوب شهر هرات قرار دارد و از نظر موقعیت، یکی از نزدیک‌ترین ولسوالی‌ها به مرکز ولایت است. این نزدیکی باعث شده است که مرز میان زندگی شهری و روستایی در بخش‌هایی از گذره بسیار نرم و پیوسته باشد. بسیاری از باشندگان این ولسوالی برای کار، خرید، آموزش، درمان و امور اداری به شهر هرات رفت‌وآمد می‌کنند، در حالی که زندگی در بسیاری از روستاهای آن همچنان بر زمین، آب، زراعت و پیوندهای محلی استوار است.

این ولسوالی از شمال با ولسوالی انجیل، از شرق با پشتون‌زرغون، از جنوب با ادرسکن و از غرب با زنده‌جان هم‌مرز دانسته می‌شود. این همسایگی‌ها نشان می‌دهد که گذره در میان چند حوزه متفاوت جغرافیایی قرار گرفته است. از یک طرف به شهر و ساحه‌های پرجمعیت نزدیک است، از طرف دیگر به مسیرهایی وصل می‌شود که به بخش‌های روستایی‌تر و جنوبی‌تر هرات می‌رسد.

چنین موقعیتی برای گذره اهمیت دوگانه ساخته است. از نظر اداری، این ولسوالی بخشی از ساختار ولایت هرات است. از نظر اقتصادی، به بازار شهر هرات نزدیک است. از نظر ترانسپورتی، در کنار مسیرهای رفت‌وآمد قرار دارد. از نظر اجتماعی، با روستاها و محلاتی پیوند دارد که فرهنگ محلی، روابط خویشاوندی، کار زراعتی و زندگی سنتی در آن‌ها هنوز نقش مهم دارد.

راه‌ها، ترانسپورت و جایگاه مواصلاتی

یکی از مهم‌ترین ویژگی‌های گذره، قرار گرفتن آن در مسیر شاهراه هرات به قندهار است. این راه از مسیرهای مهم افغانستان است و رفت‌وآمد میان غرب، جنوب و مرکز کشور را ممکن می‌سازد. قرار گرفتن مرکز گذره در کنار این مسیر، برای مردم ولسوالی هم فرصت ایجاد کرده و هم چالش. فرصت از این نظر که بازار، کار، انتقال کالا و دسترسی به شهر آسان‌تر می‌شود. چالش از این نظر که عبور وسایط سنگین، سرعت موترها، حوادث ترافیکی و فشار بر مسیرهای محلی می‌تواند زندگی روزمره مردم را آسیب‌پذیر کند.

نزدیکی گذره به شهر هرات سبب شده است که بخشی از باشندگان آن هر روز میان قریه‌های خود و شهر رفت‌وآمد کنند. این رفت‌وآمد، گذره را به نوعی حاشیه فعال شهری تبدیل کرده است. در چنین حاشیه‌هایی، مردم هم با کشاورزی و مالداری در ارتباط‌اند و هم با بازار کار شهری. برخی خانواده‌ها زمین و باغ دارند، اما اعضای دیگر خانواده در شهر کار می‌کنند یا در مکاتب، دانشگاه‌ها، دکان‌ها، اداره‌ها و بخش‌های خدماتی هرات رفت‌وآمد دارند.

مسیرهای فرعی میان قریه‌ها نیز برای زندگی مردم اهمیت دارد. دسترسی به مکتب، کلینیک، بازار، مسجد، زمین زراعتی، آب و مرکز ولسوالی به کیفیت راه‌ها وابسته است. در ساحه‌هایی که راه‌ها در فصل بارندگی یا زمستان آسیب می‌بیند، رفت‌وآمد مردم، انتقال محصولات زراعتی و دسترسی به خدمات با دشواری روبه‌رو می‌شود.

میدان هوایی هرات و اهمیت آن برای گذره

میدان هوایی بین‌المللی خواجه عبدالله انصاری، که به نام میدان هوایی هرات نیز شناخته می‌شود، در جنوب‌شرق شهر هرات و نزدیک به گذره موقعیت دارد. این میدان هوایی از مهم‌ترین تأسیسات ترانسپورتی غرب افغانستان است و برای رفت‌وآمد داخلی و خارجی، انتقال مسافر، اتصال هرات با دیگر شهرها و پیوند با اقتصاد منطقه‌ای اهمیت دارد.

موقعیت میدان هوایی در نزدیکی گذره، این ولسوالی را از نظر جغرافیایی مهم‌تر کرده است. ساحه‌های اطراف میدان هوایی معمولاً برای ترانسپورت، خدمات، امنیت، کارهای ساختمانی، دکان‌داری، رفت‌وآمد مسافران و مسیرهای دسترسی اهمیت پیدا می‌کنند. برای باشندگان گذره، وجود چنین تأسیساتی می‌تواند زمینه کار، رفت‌وآمد و ارتباط بیشتر با شهر را فراهم کند.

میدان هوایی هرات تنها یک تأسیسات پروازی نیست. این میدان هوایی بخشی از حافظه معاصر هرات نیز است. در دهه‌های مختلف، از جنگ‌ها، تغییرات سیاسی، رفت‌وآمد نیروها، سفرهای مردم، مهاجرت‌ها و بازگشت‌ها اثر پذیرفته است. به همین دلیل، گذره از طریق نزدیکی به میدان هوایی، با بخشی از تاریخ معاصر هرات نیز پیوند دارد.

جمعیت و بافت اجتماعی

جمعیت گذره در منابع مختلف با رقم‌های متفاوت آمده است. برای سال ۲۰۰۶، رقم حدود ۱۳۵٬۱۸۷ نفر ذکر شده و برای سال ۲۰۱۲، برآورد حدود ۱۴۲٬۷۰۰ نفر دیده می‌شود. این تفاوت در رقم‌ها نشان می‌دهد که آمار ولسوالی‌ها در افغانستان معمولاً بر پایه برآورد، سرشماری‌های محدود، یا داده‌های قدیمی‌تر تنظیم شده است و باید با احتیاط خوانده شود.

گذره، مانند بسیاری از ولسوالی‌های هرات، از نظر اجتماعی دارای بافت روستایی و نیمه‌شهری است. در بخشی از ساحه‌ها، خانواده‌ها هنوز بر زمین، آب، دام، باغ و کشت‌وکار تکیه دارند. در بخش‌هایی دیگر، نزدیکی به شهر هرات باعث شده است که کارهای خدماتی، تجارت خرد، کرایه موتر، ساختمانی، دکان‌داری، کار روزمزد و ارتباط با بازار شهری نقش بیشتری پیدا کند.

زبان رایج در هرات و ولسوالی‌های پیرامون آن فارسی دری است. در کنار آن، با توجه به تنوع قومی و اجتماعی ولایت هرات، زبان پشتو نیز در برخی ساحه‌ها شنیده می‌شود. گذره نیز از این ترکیب عمومی هرات جدا نیست و زندگی مردم آن در پیوند با فرهنگ وسیع‌تر هرات شکل گرفته است. فرهنگ هرات، فرهنگی شهری، ادبی، دینی، زراعتی و تجارتی است و گذره از این لایه‌ها اثر پذیرفته است.

زراعت، آب و اقتصاد محلی

اقتصاد محلی گذره را نمی‌توان جدا از زمین و آب فهمید. در پیرامون هرات، زمین‌های زراعتی، باغ‌ها، جوی‌ها و منابع آب، نقش اصلی در شکل‌گیری روستاها داشته‌اند. مردم در چنین ساحه‌هایی معمولاً با کشت گندم، سبزی، باغداری، نگهداری دام، کارهای فصلی و فروش محصولات محلی زندگی می‌کنند. نزدیکی به شهر هرات نیز برای فروش محصولات و خرید نیازهای روزمره اهمیت دارد.

در بسیاری از روستاهای هرات، جوی‌ها و شبکه‌های آبیاری سنتی هنوز نقش مهمی دارند. هرجا آب باشد، باغ، زمین، درخت، کشت و سکونت پایدارتر شکل می‌گیرد. هرجا کم‌آبی باشد، فشار بر خانواده‌ها بیشتر می‌شود. گذره نیز به عنوان ولسوالی نزدیک به شهر، هم از فرصت بازار برخوردار است و هم با چالش‌های عمومی روستاهای افغانستان روبه‌رو است. کم‌آبی، تغییر اقلیم، فرسایش زمین، افزایش هزینه کشت، نبود امکانات کافی برای نگهداری محصولات و نوسان قیمت‌ها از مسایلی است که می‌تواند بر زندگی زراعتی اثر بگذارد.

نزدیکی گذره به شهر هرات برای زراعت محلی یک امتیاز مهم است. دهقانان و باغداران می‌توانند محصولات خود را سریع‌تر به بازار برسانند. کارگران می‌توانند بخشی از سال در زراعت و بخشی دیگر در شهر کار کنند. خانواده‌ها می‌توانند میان اقتصاد روستا و اقتصاد شهر تعادل بسازند. همین ویژگی باعث شده است که گذره برای توسعه روستایی، خدمات شهری و برنامه‌های اقتصادی، ساحه‌ای مهم باشد.

فرهنگ، زندگی اجتماعی و هویت محلی

گذره بخشی از حوزه فرهنگی هرات است. هرات در تاریخ افغانستان با شعر، عرفان، معماری، تجارت، آموزش، خوش‌نویسی، موسیقی، صنایع دستی و فرهنگ شهری شناخته شده است. ولسوالی‌های پیرامون شهر، از جمله گذره، این فرهنگ را در شکل روستایی‌تر و محلی‌تر خود نگه داشته‌اند. در چنین فضاهایی، مسجد، مکتب، بازار کوچک، محفل‌های خانوادگی، عروسی، مراسم مذهبی، کار دسته‌جمعی و روابط خویشاوندی نقش مهم دارد.

در زندگی اجتماعی گذره، خانواده و قریه اهمیت بنیادین دارد. بسیاری از تصمیم‌های روزمره در سطح خانواده، قوم، محله و روستا گرفته می‌شود. بزرگان محلی، علما، آموزگاران، دهقانان، دکانداران و جوانان هرکدام در ساختن فضای اجتماعی نقش دارند. در روستاهای نزدیک شهر، نسل جوان بیشتر با آموزش، رسانه، موبایل، اینترنت، سفر و بازار شهری در تماس است. این تماس، شیوه زندگی را آرام‌آرام تغییر می‌دهد.

فرهنگ مهمان‌نوازی، احترام به بزرگان، پیوندهای خانوادگی و علاقه به آموزش در بسیاری از خانواده‌های هراتی دیده می‌شود. گذره نیز از این زمینه جدا نیست. نزدیکی به شهر هرات سبب شده است که دسترسی به مکتب‌ها، مراکز آموزشی، مراکز صحی و بازار نسبت به برخی ولسوالی‌های دورتر آسان‌تر باشد، هرچند کیفیت و گستره این دسترسی در همه قریه‌ها یکسان نیست.

آموزش و نقش نسل جوان

آموزش در گذره، مانند دیگر ولسوالی‌های افغانستان، یکی از مهم‌ترین نیازهای اجتماعی است. نزدیک بودن به شهر هرات برای خانواده‌ها فرصت‌هایی ایجاد می‌کند. برخی شاگردان و دانشجویان می‌توانند برای ادامه آموزش به مرکز ولایت بروند. برخی خانواده‌ها نیز به دلیل نزدیکی به شهر، نسبت به آموزش فرزندان خود نگاه بازتری پیدا کرده‌اند. با این حال، دسترسی به آموزش در روستاها همیشه وابسته به فاصله، امنیت راه، وضعیت اقتصادی خانواده، امکانات مکتب و حضور آموزگاران است.

نسل جوان گذره در موقعیتی میان سنت و تغییر قرار دارد. از یک‌سو با کار زراعتی، خانواده، قریه و سبک زندگی محلی پیوند دارد. از سوی دیگر، با شهر هرات، شبکه‌های اجتماعی، مهاجرت، رسانه، کار شهری و آموزش مدرن آشنا است. این دوگانگی می‌تواند برای جوانان هم فرصت باشد و هم فشار. فرصت از این نظر که می‌توانند میان مهارت‌های محلی و نیازهای جدید جامعه راهی بسازند. فشار از این نظر که بیکاری، کمبود امکانات و محدودیت‌های اجتماعی می‌تواند مسیر آنان را دشوار کند.

آینده گذره تا حد زیادی به کیفیت آموزش، دسترسی به مهارت، ایجاد کار و پیوند بهتر روستاها با خدمات شهری وابسته است. اگر آموزش، راه، آب، برق، صحت و بازار در این ولسوالی تقویت شود، گذره می‌تواند از موقعیت نزدیک به شهر هرات سود بیشتری ببرد و برای جوانان خود فرصت‌های بهتر بسازد.

صحت، خدمات عمومی و نیازهای مردم

خدمات عمومی در ولسوالی‌های افغانستان معمولاً با چالش‌های فراوان روبه‌رو است. در گذره نیز، مانند بسیاری از ساحه‌های روستایی و نیمه‌شهری، کیفیت زندگی مردم به چند چیز مهم وابسته است: راه قابل رفت‌وآمد، آب سالم، برق، مکتب، مرکز صحی، بازار، امنیت، فرصت کار و اداره محلی پاسخ‌گو. نزدیکی به شهر هرات یک امتیاز بزرگ است، اما این امتیاز به تنهایی همه نیازها را برطرف نمی‌کند.

دسترسی به خدمات صحی برای خانواده‌های روستایی اهمیت حیاتی دارد. زنان باردار، کودکان، سالمندان، بیماران عاجل و خانواده‌های کم‌درآمد بیشتر از دیگران به خدمات نزدیک و قابل اعتماد نیاز دارند. اگر مرکز صحی دور باشد یا راه خراب باشد، یک بیماری ساده هم می‌تواند به مشکل جدی تبدیل شود. به همین دلیل، تقویت کلینیک‌ها، قابله‌ها، واکسین، دوا، آمبولانس و آگاهی صحی در ولسوالی‌هایی مانند گذره بسیار مهم است.

آب سالم نیز یکی از پایه‌های زندگی است. در ساحه‌های زراعتی، آب هم برای نوشیدن و هم برای کشت اهمیت دارد. وقتی آب کم شود یا آلوده باشد، هم سلامت مردم آسیب می‌بیند و هم درآمد خانواده‌ها کاهش پیدا می‌کند. مدیریت بهتر آب، پاک‌کاری جوی‌ها، حفظ منابع آبی و استفاده درست از زمین می‌تواند برای آینده گذره نقش جدی داشته باشد.

گذره و شهر هرات، رابطه‌ای نزدیک و زنده

گذره را نمی‌توان بدون شهر هرات توضیح داد. بسیاری از ولسوالی‌های افغانستان از مرکز ولایت فاصله زیاد دارند و زندگی‌شان بیشتر در محدوده روستاها می‌گذرد. اما گذره به دلیل نزدیکی به شهر، به شکل مستقیم از تغییرات شهری اثر می‌گیرد. وقتی بازار هرات رونق داشته باشد، رفت‌وآمد و کار در گذره نیز بهتر می‌شود. وقتی رکود اقتصادی، ناامنی یا کمبود کار در شهر بیشتر شود، خانواده‌های گذره نیز آن را حس می‌کنند.

از سوی دیگر، شهر هرات نیز به ولسوالی‌های اطراف خود نیاز دارد. محصولات زراعتی، نیروی کار، زمین‌های پیرامونی، مسیرهای ترانسپورتی، ساحه‌های توسعه و ارتباط با راه‌های بیرون از شهر، همه در پیوند با ولسوالی‌هایی مانند گذره قرار دارد. به همین دلیل، آینده شهر هرات و گذره از هم جدا نیست. توسعه بی‌برنامه شهر می‌تواند بر زمین‌های زراعتی فشار بیاورد، اما توسعه سنجیده می‌تواند خدمات، کار و دسترسی مردم را بهتر کند.

گذره از این نظر می‌تواند به یک پل میان شهر و روستا تبدیل شود. اگر برنامه‌ریزی شهری، توسعه زراعتی، خدمات عمومی و مدیریت راه‌ها با دقت انجام شود، این ولسوالی ظرفیت آن را دارد که هم هویت روستایی خود را نگه دارد و هم از فرصت‌های نزدیک بودن به شهر استفاده کند.

چالش‌های مهم ولسوالی گذره

گذره با وجود موقعیت مهم خود، از چالش‌های عمومی ولسوالی‌های افغانستان جدا نیست. کمبود فرصت‌های کاری، فشار اقتصادی بر خانواده‌ها، نیاز به خدمات صحی بهتر، ضرورت بهبود راه‌های فرعی، کمبود امکانات آموزشی، مدیریت آب و آسیب‌پذیری زراعت از مهم‌ترین چالش‌هایی است که می‌تواند زندگی مردم را دشوار کند.

رشد جمعیت و نزدیکی به شهر نیز چالش‌های تازه می‌آورد. وقتی ساحه‌های مسکونی گسترش پیدا کند، زمین‌های زراعتی ممکن است زیر فشار برود. وقتی رفت‌وآمد بیشتر شود، ضرورت به نظم ترافیکی و راه‌های بهتر افزایش می‌یابد. وقتی جوانان بیشتر به شهر وصل شوند، نیاز به کار و آموزش مهارتی بیشتر می‌شود. اگر این تغییرات مدیریت نشود، گذره با مشکلات شهری و روستایی هم‌زمان روبه‌رو خواهد شد.

فرصت‌های توسعه در گذره

گذره به دلیل موقعیت خود ظرفیت بالایی برای توسعه دارد. نزدیکی به شهر هرات، وجود مسیرهای مهم، نزدیکی به میدان هوایی، زمین‌های زراعتی، نیروی کار محلی و پیوند با بازار شهری، همه فرصت‌هایی است که می‌تواند آینده این ولسوالی را بهتر بسازد. چنین فرصت‌هایی زمانی نتیجه می‌دهد که برنامه‌ریزی دقیق، خدمات عمومی و توجه به نیازهای واقعی مردم وجود داشته باشد.

یکی از مهم‌ترین فرصت‌ها، تقویت زراعت و باغداری است. اگر دهقانان به آب بهتر، تخم اصلاح‌شده، ابزار مناسب، سردخانه، بازار منظم و حمایت فنی دسترسی داشته باشند، محصولات محلی می‌تواند درآمد بیشتری ایجاد کند. هرات از نظر زراعت، باغداری و محصولات محلی در افغانستان جایگاه شناخته‌شده دارد و گذره می‌تواند بخشی از این ظرفیت باشد.

فرصت دیگر، توسعه خدمات پیرامون مسیرهای ترانسپورتی و میدان هوایی است. دکان‌ها، کارگاه‌ها، خدمات موتر، ترانسپورت، رستورانت‌های کوچک، انبار، خدمات مسافران و کارهای ساختمانی می‌تواند برای مردم محل کار ایجاد کند. البته این توسعه باید با نظم، امنیت، حفظ زمین و رعایت نیازهای مردم انجام شود.

آموزش مهارت برای جوانان نیز می‌تواند مسیر تازه‌ای باز کند. اگر جوانان گذره در بخش‌هایی مانند تخنیک، برق، ترمیم موتر، کمپیوتر، زراعت مدرن، تجارت کوچک، زبان، رسانه و خدمات شهری آموزش ببینند، می‌توانند از نزدیکی به شهر هرات استفاده بیشتری کنند. در غیر آن، فاصله میان توقعات نسل جوان و فرصت‌های واقعی کار بیشتر می‌شود.

نگاه تاریخی و جایگاه گذره در حافظه هرات

گذره در سایه تاریخ بزرگ هرات قرار دارد. هرات شهری است که در دوره‌های مختلف، مرکز علم، فرهنگ، تجارت، عرفان و سیاست بوده است. ولسوالی‌های اطراف این شهر، از جمله گذره، همواره بخشی از پشتوانه انسانی و اقتصادی هرات بوده‌اند. شهر بدون روستاهای پیرامون خود کامل نیست، زیرا غذا، کار، رفت‌وآمد، زمین، آب و نیروی انسانی از همین پیرامون می‌آید.

در گذره، مانند بسیاری از نقاط هرات، تاریخ تنها در بناهای مشهور دیده نمی‌شود. تاریخ در نام قریه‌ها، مسیرهای قدیمی، جوی‌ها، باغ‌ها، قبرستان‌ها، مسجدها، قصه‌های مردم، مهاجرت‌ها، بازگشت‌ها و خاطره جنگ‌ها نیز زنده است. خانواده‌هایی که نسل‌ها در این ساحه زندگی کرده‌اند، با زمین و محله خود رابطه‌ای عمیق دارند. همین رابطه است که هویت محلی را می‌سازد.

در دهه‌های جنگ، هرات و ولسوالی‌های اطراف آن بارها شاهد جابه‌جایی، مهاجرت، فشار اقتصادی، ناامنی و تغییرات اداری بوده‌اند. گذره نیز از این تحولات جدا نبوده است. با این حال، نزدیکی به شهر و پیوند با راه‌های مهم باعث شده است که زندگی در این ولسوالی پیوسته در حال حرکت بماند. مردم کار کرده‌اند، رفت‌وآمد کرده‌اند، زمین کاشته‌اند، خانواده ساخته‌اند و به شکل‌های مختلف خود را با شرایط تازه سازگار کرده‌اند.

جمع‌بندی

ولسوالی گذره یکی از مهم‌ترین ولسوالی‌های پیرامون شهر هرات است. اهمیت آن تنها به جمعیت یا موقعیت اداری خلاصه نمی‌شود. گذره از نظر جغرافیایی در نقطه‌ای قرار دارد که شهر، روستا، راه، میدان هوایی، زراعت و بازار به هم می‌رسند. همین پیوندها، این ولسوالی را به ساحه‌ای زنده و اثرگذار در ولایت هرات تبدیل کرده است.

آینده گذره به چند عامل مهم بستگی دارد: مدیریت آب، حفظ زمین‌های زراعتی، بهبود راه‌ها، تقویت خدمات صحی و آموزشی، ایجاد کار برای جوانان، استفاده درست از نزدیکی به میدان هوایی و شهر هرات، و جلوگیری از توسعه نامنظم. اگر این عوامل با دقت دنبال شود، گذره می‌تواند یکی از نمونه‌های خوب پیوند میان توسعه شهری و زندگی روستایی در غرب افغانستان باشد.

گذره از آن ولسوالی‌هایی است که در نگاه اول شاید تنها یک ساحه نزدیک به شهر به نظر برسد، اما وقتی دقیق‌تر دیده شود، بخشی از قلب زنده هرات است. جایی که راه از آن می‌گذرد، زمین نفس می‌کشد، مردم میان شهر و قریه در حرکت‌اند و زندگی با همه دشواری‌هایش ادامه دارد.

فهرست کوتاه معلومات برای استفاده سریع

• گذره یکی از ولسوالی‌های ولایت هرات در غرب افغانستان است.
• این ولسوالی در حدود ۱۰ کیلومتری جنوب شهر هرات موقعیت دارد.
• مرکز ولسوالی در مسیر شاهراه هرات به قندهار قرار دارد.
• گذره با انجیل، پشتون‌زرغون، ادرسکن و زنده‌جان هم‌مرز است.
• میدان هوایی بین‌المللی خواجه عبدالله انصاری در نزدیکی گذره قرار دارد.
• جمعیت گذره در سال ۲۰۰۶ حدود ۱۳۵٬۱۸۷ نفر ذکر شده است.
• جمعیت گذره در برآورد سال ۲۰۱۲ حدود ۱۴۲٬۷۰۰ نفر آمده است.
• زراعت، باغداری، مالداری، کار شهری و خدمات ترانسپورتی از بخش‌های مهم زندگی اقتصادی مردم است.
• نزدیکی به شهر هرات، مهم‌ترین فرصت توسعه‌ای این ولسوالی است.
• کم‌آبی، بیکاری، فشار توسعه شهری و نیاز به خدمات بهتر از چالش‌های اصلی گذره است.