کلاهی که در اکوادور بافته میشد چگونه نام پاناما گرفت؟

بخشهای این نوشته
در اکوادور، بافندهای که کلاه توکیا میسازد کار را با رشتههای باریک گیاه آغاز میکند. برای بافتن بخش بالای کلاه، نخست باید رشتهها به دور یک نقطه مرتب شوند. هنگام گسترده شدن شکل، اندازه و ترتیب رشتهها تعیین میکنند که بدنه هر بخش چگونه خم شود. کلاه پس از آماده شدن میتواند به محله یا بندری دور برود. این جابهجایی برای نامی که بعدها در بازارهای جهان گرفت اهمیت پیدا کرد.
توکیا نام گیاهی است که رشتههای برگش برای این بافت آماده میشوند. در بخشهایی از اکوادور، آماده کردن رشته، بافت و شکل دادن نهایی میان اعضای خانواده و کارگران دیگر تقسیم میشود. کلاهی که خریدار در دکان میبیند، میتواند از کار چند نفر گذشته باشد. زمان بافت به تندی و به ظرافت طرح وابسته است. رشتههای باریک به بافنده امکان میدهند سطح ریزتری بسازد و برای آن وقت بیشتری صرف کند.
نامی که در راه فروش پیدا شد
در سده نوزدهم و آغاز سده بیستم، کلاهها در مسیرهای تجارتی از اکوادور بیرون میرفتند. پاناما از راههای مهم گذر مسافران و کالا در آن دوره بود. کسانی که کلاه را در آنجا میخریدند یا در مسیر حرکت میدیدند، نام محل فروش را بیشتر از جای بافت میشناختند. نام «کلاه پاناما» به همین دادوستد و شهرت آن در تنگه ارتباط یافت. کلاه با نامی که در راه گرفته بود به بازارهای دیگر رسید.

با شناخته شدن عنوان پاناما، بافت در اکوادور ادامه یافت. در هر ناحیه، استادکاران از شیوههای آماده کردن رشته و شکل دادن کلاه استفاده میکردند. بافنده برای دوام کار هم به دسترسی به مواد و هم به خریدار نیاز داشت. نام تجارتی بر فروش اثر میگذاشت، ولی برای شناختن کیفیت کار باید به خود رشتهها و یکنواختی بافت نگاه کرد.
یونسکو در ۲۰۱۲ مهارت بافت کلاه توکیای اکوادور را در فهرست میراث ناملموس ثبت کرد. ثبت این مهارت به بافندگان و دانش آنان درباره رشته و شکل دادن آن مربوط میشود. این ثبت مسیر دیگری از زندگی کلاه را نشان میدهد. برچسپ در بازار، نام رایج را به خریدار میرساند. توضیح بافت، تهیه مواد و شکل دادن کلاه، آن را دوباره به کسانی پیوند میدهد که پیش از رسیدن به بندر روی هر رشته کار کردهاند.
منابع
- یونسکو و شیوه بافت سنتی کلاه توکیا در اکوادور
- دانشنامه پژوهشی آکسفورد و تاریخ نام و تجارت کلاه پاناما
عکس شاخص. کار با رشتههای توکیا برای بافت کلاه در اکوادور. calliopejen، CC BY-SA 2.0، اندازه تصویر تنظیم شده است.


