آلبرشت دورر چگونه کرگدنی را کشید که هرگز ندیده بود؟
بخشهای این نوشته

در ۱۵۱۵، کرگدنی از هند به لیسبون پرتگال رسید. برای بسیاری از کسانی که در اروپا درباره آن شنیدند، دیدن حیوان به رفتن به همان شهر وابسته بود. خبر و شرح ظاهرش میتوانست دورتر از خود حیوان برود. آلبرشت دورر در نورنبرگ بود. او از روی گزارشهایی که به دستش رسید و طرحی که به آنها پیوند داشت، تصویری ساخت که بعدها بسیار گستردهتر از دیدار کوتاه با خود حیوان پخش شد.
کرگدن در تصویر دورر از پهلو ایستاده است. شاخ روی بینی، پاهای کوتاه و بدن پهن دیده میشوند. سطح بدن به شکل بخشهای جدا و سفت کار شده و چینهای پوست تا اندازهای مانند صفحههای زره به نظر میآیند. در پشت گردن هم برآمدگیای دیده میشود که با کرگدن واقعی برابر نیست. دورر برای کارش به مشاهده از نزدیک دسترسی نداشت. باید از روی نشانههایی که به او رسیده بود برای جاهای دیدهنشده شکل پیدا میکرد.
طرح چوبی و سفر تصویر
اثر به صورت چاپ از قالب چوبی ساخته شد. پس از کنده شدن نقش، میشد تصویر را بارها بر کاغذ چاپ کرد. برگی که به دست یک خواننده میرسید، برای دیده شدن به محل نگهداری کرگدن وابسته نبود. تصویر همراه نوشته کوتاهی چاپ شد که درباره رسیدن حیوان و ویژگیهایش توضیح میداد. خواننده شکل و توضیح را در کنار هم میدید و میتوانست همان برگ را برای کسی در شهری دیگر بفرستد.

حیوان بعدا از پرتگال به سوی ایتالیا فرستاده شد و کشتی حامل آن در راه گرفتار سانحه شد. کرگدن زنده به مقصد نرسید. چاپ دورر در سالها و دورههای بعد دوباره انتشار یافت و شیوه دیدن کرگدن را برای کسانی که به حیوان دسترسی نداشتند شکل داد. حتی خطها و بخشهایی که با جانور واقعی فرق داشتند، در نسخههای بعدی دیده شدند.
در تاریخ تصویر، دو سفر از هم جدا پیش رفتند. یک حیوان از هند به پرتگال رسید و نتوانست سفر بعدی را زنده به پایان برساند. یک چاپ از گزارش رسیدن همان حیوان ساخته شد و در نسخههای بیشتر راه خود را ادامه داد. برای فهمیدن شهرت تصویر، باید به روشی نگاه کرد که طرح را از یک قالب چوبی به صدها برگ میرساند. برگهها میتوانستند بار دیگر چاپ شوند، در حالی که فرصت دیدن حیوان تنها به زمان کوتاهی محدود مانده بود.
منابع
عکس شاخص. چاپ چوبی کرگدن اثر آلبرشت دورر، ۱۵۱۵. Albrecht Dürer، CC0.


