معبد دندور چگونه در صندوقهای چوبی از مصر به نیویارک رسید؟
بخشهای این نوشته

در بیستم آگست ۱۹۶۸، محمولهای از صندوقهای چوبی به محوطه موزیم متروپولیتن نیویارک رسید. کشتی باری «کونکوردیا استار» آنها را از آن سوی اقیانوس آورده بود. روی اسکله، محموله بخشی از بار تخلیهشده یک کشتی تجارتی به نظر میرسید. درون صندوقها قطعههای سنگی معبد دندور و دروازه آن بود. قطعهها پیش از رسیدن به نیویارک، بخشی از یک بنای ایستاده در نزدیکی رود نیل بودند.
دندور یکی از بناهای نوبیا بود که با ساخت بند بلند اسوان و بالا آمدن آب در خطر قرار گرفت. بنای سنگی را در مصر از هم باز کردند تا بخشهایش را بتوانند از منطقه بیرون ببرند. حکومت مصر در ۱۹۶۵ معبد را به امریکا هدیه کرد تا از همکاری این کشور در حفظ بناهای نوبیا قدردانی کند. در امریکا چند نهاد برای گرفتن و نمایش اثر پیشنهاد دادند. قرار بود محل گیرنده توان نگهداری و بازسازی بنایی را داشته باشد که همچون اشیای کوچک در یک ویترین جا نمیشد.
از ذخیره بیرونی تا تالار
موزیم متروپولیتن در ۱۹۶۷ برای نگهداری معبد انتخاب شد. هنگامی که صندوقها رسیدند، تالار نهایی هنوز آماده نبود. نخست، قطعهها را در فضای سرپوشیدهای در محوطه موزیم گذاشتند. بعد آنها را برای رسیدگی و نظم دادن به محل بارگیری انتقال دادند. این جابهجاییهای کوتاه نیز بخشی از کار بود، چون سنگها باید تا زمان آماده شدن جای خود از آسیب دور میماندند.

سنگتراشان و مرمتگران، معبد و دروازه را در تالار در حال ساخت دوباره برپا کردند. طرح فضای نمایش از موقعیت معبد کنار نیل الهام گرفت. دیوار پنجرهدار نور زیادی وارد میکرد و جهت بنا در تالار به حرکت نور پیوند داشت. خود معبد پس از قرار گرفتن قطعهها باز هم پوشش محافظ داشت تا کار باقی ساختمان اطرافش تمام شود. نمایش آن در این تالار در ۱۹۷۸ آغاز شد.
عکسهای بایگانی موزیم چند حالت از همان اثر را ثبت کردهاند. در یک عکس صندوقها کنار کشتیاند. در عکس دیگر، قطعهها به محل بارگیری میروند و بعد داربست کنار معبد دیده میشود. بازدیدکننده امروز بنا را یکجا میبیند. عکسهای انتقال یادآوری میکنند که برای رسیدن به آن شکل، ساختار سنگی باید نخست به محموله تبدیل میشد و در مقصد دوباره برپا میگردید.
منابع
- موزیم متروپولیتن، انتخاب موزیم و انتقال معبد دندور
- موزیم متروپولیتن، راهنمای آثار مصر باستان و برنامه نجات بناهای نوبیا
عکس شاخص. معبد بازچیدهشده دندور در موزیم متروپولیتن نیویارک. موزیم متروپولیتن نیویارک، CC0.


